Coraz więcej seniorów potrzebuje wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, a ich bliscy nie zawsze są w stanie zapewnić opiekę przez całą dobę. Właśnie dlatego przygotowano nowe standardy usług opiekuńczych świadczonych w miejscu zamieszkania. Jeśli projekt wejdzie w życie zgodnie z planem, od 31 sierpnia 2026 roku osoby starsze i niesamodzielne będą mogły korzystać z bardziej przejrzystego i jednolitego systemu pomocy. Zmiany mają sprawić, że niezależnie od miejsca zamieszkania będzie wiadomo, na jakie wsparcie można liczyć i jakie obowiązki będą mieli opiekunowie.

Powstanie jeden standard usług dla całego kraju. Seniorzy i ich rodziny będą wiedzieć, czego mogą oczekiwać

Najważniejszą zmianą jest wprowadzenie jednolitego standardu świadczenia usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Do tej pory przepisy określały jedynie ogólne zasady udzielania pomocy, a szczegółowy zakres usług często różnił się w zależności od gminy. Nowe rozporządzenie ma uporządkować ten system i jasno wskazać, jakie czynności mogą wykonywać opiekunowie oraz w jaki sposób powinny być realizowane. Nowe standardy obejmą osoby, które z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności potrzebują pomocy w codziennym życiu. Chodzi przede wszystkim o seniorów korzystających z usług opiekuńczych organizowanych przez gminy i ośrodki pomocy społecznej. Według dostępnych danych z takiego wsparcia korzysta obecnie ponad 111 tysięcy osób w całej Polsce, dlatego zmiany mogą mieć znaczenie dla bardzo dużej grupy rodzin.

Zobacz także:

Projekt zakłada również, że usługi opiekuńcze będą dostosowywana do indywidualnych potrzeb konkretnej osoby. Oznacza to, że nie każdy senior otrzyma identyczny zakres usług. Wszystko będzie zależało od stanu zdrowia, stopnia samodzielności oraz codziennych trudności, z którymi zmaga się dana osoba. Usługi mają być świadczone nawet przez siedem dni w tygodniu, zasadniczo w godzinach od 6.00 do 21.00, a w uzasadnionych przypadkach również w dni świąteczne.

fot. Adobe Stock | Rido

Usługi opiekuńcze będą znacznie szersze. Opiekun wesprze seniora nie tylko w domu

Projekt rozporządzenia bardzo szczegółowo określa, jakie czynności będą mogły wchodzić w zakres usług opiekuńczych. W codziennym funkcjonowaniu senior będzie mógł otrzymać pomoc między innymi przy ubieraniu się i zmianie odzieży, przygotowaniu prostych posiłków, w tym jednego gorącego posiłku dziennie, karmieniu i podawaniu napojów, ścieleniu łóżka, zmianie pościeli czy zmianie pozycji osoby leżącej. Opiekun będzie mógł także pomagać w korzystaniu z balkonika, kul, wózka inwalidzkiego lub innego sprzętu ułatwiającego poruszanie się.

Jeżeli interesują cię informacje o finansach, to także warto sprawdzić: Zmiany w opłatach za prąd. Będzie taniej, rząd wskazał konkretną datę

Nowe przepisy przewidują również szerokie wsparcie w prowadzeniu gospodarstwa domowego. W praktyce oznacza to możliwość pomocy przy robieniu zakupów, odbiorze leków z apteki, korzystaniu z punktów usługowych, sprzątaniu w niezbędnym zakresie, praniu i prasowaniu odzieży oraz wynoszeniu śmieci. Opiekun będzie mógł także pomagać w opłacaniu rachunków, towarzyszyć seniorowi podczas załatwiania spraw urzędowych oraz wspierać go w czasie wizyt lekarskich. Projekt po raz pierwszy tak dokładnie opisuje również czynności związane z codzienną higieną. W katalogu znalazły się pomoc przy toalecie porannej i wieczornej, kąpieli, czesaniu, goleniu, higienie jamy ustnej, korzystaniu z toalety, a także przy zmianie pieluchomajtek i wkładów higienicznych. Dzięki temu zarówno seniorzy, jak i ich bliscy będą mieli jasność, jakiego rodzaju wsparcie może zostać zapewnione w domu.

Pomoc obejmie również podstawowe czynności związane z leczeniem. Nie zastąpi jednak pielęgniarki

Nowe standardy przewidują także wsparcie związane z leczeniem, ale wyłącznie w zakresie prostych czynności wykonywanych zgodnie z zaleceniami lekarza. Opiekun będzie mógł pomagać w przygotowaniu i podawaniu leków, wykonywaniu oraz zmianie drobnych opatrunków, mierzeniu temperatury ciała, ciśnienia tętniczzego i tętna, a także wykonywaniu oklepywania. Rozwiązanie ma ułatwić codzienne funkcjonowanie osobom wymagającym stałej pomocy, jednocześnie nie zastępując świadczeń pielęgniarskich czy specjalistycznej opieki medycznej.

Projekt rozporządzenia ma również uporządkować sposób organizowania usług przez gminy i centra usług społecznych. Jednolite standardy mają poprawić jakość opieki, zwiększyć przejrzystość systemu oraz sprawić, że zakres pomocy nie będzie zależał wyłącznie od miejsca zamieszkania. W praktyce seniorzy i ich rodziny zyskają większą pewność, jakie wsparcie powinno być dostępne i w jakim zakresie może być realizowane. Jeżeli projekt zostanie przyjęty zgodnie z obecnymi założeniami, nowe przepisy zaczną obowiązywać od 31 sierpnia 2026 roku. Dla wielu osób będzie to jedna z najważniejszych zmian w systemie pomocy społecznej od lat, ponieważ po raz pierwszy tak szczegółowo określony zostanie zakres usług opiekuńczych świadczonych w miejscu zamieszkania, a zasady ich realizacji mają być jednakowe w całej Polsce.